مصرف بیش از اندازه چای سبز در آقایان نیز خطرساز است و موجب کاهش یا عدم باروری میشود. همچنین چای سبز اثر برخی داروها را کاهش میدهد یا خنثی میکند که در این مقاله به بررسی این عوارض میپردازیم:
مضرات و عوارض مصرف زیاد چای سبز
مضرات و عوارض مصرف زیاد چای سبز چیزی نیست که خیلیها به آن توجه کنند، چون همیشه فقط از فوایدش شنیدهایم. اما واقعیت این است که نوشیدن بیش از حد چای سبز میتواند مشکلات جدی برای بدن ایجاد کند. در ادامه به چندین مورد از مهمترین عوارض جانبی و اثرات منفی آن اشاره خواهیم کرد تا آگاهانهتر از این نوشیدنی پرطرفدار استفاده کنید.
باعث کم خونی و کمبود آهن میشود
یکی از مهمترین عوارض مصرف زیاد چای سبز، ایجاد کمخونی و کمبود آهن در بدن است. کمخونی بیماری شایعی است که به دلیل کاهش سطح هموگلوبین و کمبود آهن رخ میدهد و طبق آمارها بیش از 1.62 میلیارد نفر در سراسر جهان با آن دست و پنجه نرم میکنند.
پژوهشها نشان میدهد نوشیدن مداوم و بیش از اندازه چای سبز میتواند باعث کاهش جذب آهن شده و در نتیجه تعداد گلبولهای قرمز خون را کاهش دهد. این موضوع زمینه بروز کمخونی و عوارض ناشی از آن را فراهم میکند.
دکتر ماتام ویجی کومار، استادیار دانشگاه ایالت پن، در تحقیقات خود توضیح میدهد که ترکیبی خاص در چای سبز به نام EGCG (اپیگالوکاتچین گالات) به آهن متصل میشود. این اتصال نه تنها مانع جذب آهن در بدن میشود، بلکه حتی کارایی EGCG را به عنوان یک آنتیاکسیدان قدرتمند کاهش میدهد. به همین دلیل، مصرف بیرویه چای سبز به مرور زمان میتواند به جای خاصیت درمانی، اثرات منفی بر سلامت فرد بگذارد.
کافئین موجود در آن با برخی داروها تداخل دارد
از دیگر عوارض مصرف زیاد چای سبز میتوان به تداخل کافئین موجود در آن با برخی داروها اشاره کرد. کافئین یک محرک سیستم عصبی مرکزی است و به همین دلیل پس از نوشیدن یک فنجان چای سبز احساس انرژی و شادابی بیشتری میکنیم. اما مشکل زمانی آغاز میشود که مصرف بیش از حد این نوشیدنی همراه با برخی داروها صورت گیرد، زیرا میتواند عوارض جانبی جدی ایجاد کند.
کافئین معمولاً در بدن تجزیه و دفع میشود، اما برخی داروها میتوانند مانع تجزیه طبیعی کافئین شوند. در نتیجه، کافئین مدت طولانیتری در بدن باقی میماند و این موضوع ممکن است باعث بروز مشکلاتی مانند بیقراری، تحریکپذیری عصبی، افزایش ضربان قلب و در موارد شدیدتر آریتمی (نامنظمی ضربان قلب) شود.
ممکن است باعث هیپوکالمی و تشنج شود
یکی دیگر از عوارض مصرف زیاد چای سبز، احتمال ایجاد هیپوکالمی و افزایش خطر تشنج است. هیپوکالمی ناشی از کاهش سطح پتاسیم در خون است که برای عملکرد عضلات و پروتئینهای بدن حیاتی است.
مصرف بیش از حد چای سبز ممکن است باعث ضعف عضلانی، گرفتگی عضلات و ریتم غیرطبیعی قلب شود. در برخی بیماران، کاهش مصرف چای سبز به بازگشت سطح پتاسیم به حالت طبیعی کمک کرده است.
مطالعات نشان میدهند که مصرف بالای چای سبز یا کافئین میتواند خطر تشنج را افزایش دهد و حتی اثر داروهای ضد صرع را کاهش دهد. هرچند تحقیقات بیشتری برای درک دقیق این اثرات لازم است، اما مصرف بیش از حد این نوشیدنی میتواند سلامتی را به خطر بیندازد.
ممکن است برای کبد سمی باشد
بسیاری از مردم از چای سبز برای لاغری و بهرهمندی از مزایای دیگر آن، استفاده میکنند. اما مطالعات نشان میدهد که مصرف بیش از حد چای سبز میتواند نتیجه معکوس داشته باشد و باعث آسیب کبدی شود.
اپی گالوکاتچین گالات (EGCG) حدود 10 درصد عصاره چای سبز را تشکیل میدهد. غلظتهای بالاتر EGCG ممکن است باعث مسمومیت میتوکندری و در نهایت مسمومیت کبدی شود.
در آزمایشی خانم 37 ساله بدون سابقه آسیب کبدی یا مصرف الکل، پس از مصرف قرص کاهش وزن که مواد تشکیل دهنده اصلی آن عصاره چای سبز بود، علائمی چون: افزایش التهاب، نکروز (مرگ سلولی یا بافتی به دلیل کمبود اکسیژن) و سطوح بالای آمینوترانسفرازها (علائم آسیب کبدی) را نشان داد.
باعث سردرد، سرگیجه و استفراغ میشود
یکی دیگر از عوارض مصرف زیاد چای سبز، احتمال مسمومیت با کافئین است. مصرف بیش از 400 میلیگرم کافئین در روز میتواند باعث سردرد، حالت تهوع، استفراغ، لرز، تپش قلب و گرگرفتگی شود. دوزهای بالاتر ممکن است فشار خون را کاهش دهند، در حالی که افراد حساس حتی با دوزهای کمتر علائم مسمومیت را تجربه میکنند.
برخی مکملها یا قرصهای کافئین OTC که حاوی دوزهای بالاتر هستند، میتوانند فیبریلاسیون دهلیزی یا ریتم غیرطبیعی قلب ایجاد کنند و حتی در موارد شدید خطرناک باشند. توجه داشته باشید که کافئین فقط تحت نظر پزشک و در دوزهای کنترلشده میتواند برای درمان میگرن استفاده شود.
در نتیجه، مصرف بیش از حد چای سبز یا محصولات حاوی کافئین میتواند به راحتی باعث مسمومیت و مشکلات قلبی شود.
عملکرد تیروئید را مختل میکند
یکی دیگر از عوارض مصرف زیاد چای سبز اختلال در عمکلرد غده تیروئید است. کاتچینهای چای سبز (نوعی آنتی اکسیدان) برای کاهش سرطان تیروئید شناخته شده اند. اما مصرف بیش از حد کافئین چای سبز در برخی افراد ممکن است عملکرد تیروئید را مختل کند.
در مطالعاتی روی موش ها، مصرف روزانه 120-150 میلیگرم کافئین در دوران بارداری ممکن است باعث کاهش وزن نوزاد شود (یک مورد پرکاری تیروئید مادر).
مطالعه ای که در مرکز ملی سرطان در توکیو ژاپن انجام شد، نشان داد که مصرف چای سبز ممکن است خطر ابتلا به سرطان تیروئید را در زنان یائسه افزایش دهد. از سوی دیگر، ممکن است همان خطر را در زنان یائسه کاهش دهد.
باعث ضعف استخوان میشود
یکی دیگر از عوارض مصرف زیاد چای سبز، کاهش تراکم استخوانها به ویژه در زنان است. بنیاد ملی پوکی استخوان هشدار میدهد که مصرف بیش از حد کافئین ممکن است جذب کلسیم را در بدن کاهش دهد.
تحقیقات روی موشها و انسان نشان دادهاند که مصرف زیاد عصاره چای سبز (GTE) یا مقادیر بالای چای سبز میتواند باعث کاهش تراکم استخوانی، کاهش مواد معدنی موجود در استخوان و افزایش خطر شکستگی شود. این اثر در افراد مسن حتی میتواند منجر به تحلیل استخوان شود.
با این حال، فلاونوئیدهای موجود در چای سبز در دوزهای متعادل برای سلامت استخوانها مفید هستند. مشکل زمانی ایجاد میشود که دوزهای بالا به دلیل وجود کافئین باعث آسیب به رشد و تراکم استخوان شوند. بنابراین مصرف بیش از حد چای سبز یا مکملهای عصاره آن میتواند از رشد استخوان جلوگیری کرده و خطر شکستگی را افزایش دهد.
باعث اضطراب و بی خوابی میشود
مصرف چای سبز ممکن است باعث خواب آرام و کاهش استرس شود. کافئین موجود در چای سبز یک محرک سیستم عصبی است، بنابراین مصرف بیش از حد آن میتواند منجر به بیخوابی و اضطراب شود.
مصرف بیش از 300 میلی گرم کافئین در روز ممکن است کیفیت خواب را کاهش دهد و باعث بیخوابی، تحریک پذیری، افسردگی، عصبانیت و اضطراب شود.
از لخته شدن خون جلوگیری میکند
مصرف بیش از حد چای سبز میتواند با داروهای ضد انعقاد خون تداخل داشته باشد. به طور خاص، کافئین موجود در چای سبز ممکن است اثر داروی وارفارین، که برای پیشگیری از لخته شدن خون و کاهش خطر سکته یا حمله قلبی تجویز میشود، را کاهش دهد.
به همین دلیل، عوارض مصرف زیاد چای سبز شامل تداخل با متابولیسم وارفارین نیز میشود. افرادی که تحت درمان با این دارو هستند، بهتر است از مصرف مقادیر زیاد چای سبز یا عصارههای حاوی کافئین خودداری کنند تا اثر دارو به طور کامل حفظ شود.
باعث سوزش معده میشود
سوزش معده یکی از مشکلات رایج گوارشی است که در افراد مبتلا به GERD (اختلال رفلاکس معده-مری) دیده میشود. عواملی مانند سیگار کشیدن، چاقی و عادات غذایی نادرست میتوانند این مشکل را تشدید کنند. علاوه بر این، عوارض مصرف زیاد چای سبز شامل تحریک رفلاکس معده و سوزش آن نیز میشود.
مطالعات نشان میدهند که سبک زندگی کمتحرک همراه با نوشیدن مداوم چای سبز میتواند خطر ترشی معده را افزایش دهد. ترکیبی به نام تئوفیلین در چای سبز، که باعث شل شدن عضلات صاف میشود، ممکن است رفلاکس معده را تشدید کند.
افرادی که مقادیر زیادی چای سبز مصرف میکنند و همزمان الکل مینوشند، تا 3.8 برابر بیشتر در معرض آزوفاژیت (التهاب مری ناشی از رفلاکس معده) قرار دارند.
ممکن است باعث ناراحتی و درد معده شود
بنیاد بینالمللی اختلالات گوارشی مجدداً تأکید میکند که کافئین دارای خواص مُلین است و مصرف بیش از 3 فنجان چای سبز در روز ممکن است باعث اسهال شود. در واقع، عصاره چای سبز به دلیل کافئین بالا ممکن است باعث درد شکم، یرقان و ادرار تیره شود.
باعث تکرر ادرار شود
یکی دیگر از عوارض مصرف زیاد چای سبز، اختلال در کارکرد مثانه است. تکرر ادرار ناشی از آب اضافی نیست، بلکه به دلیل کافئین موجود در چای سبز رخ میدهد.
کافئین با خاصیت ادرارآوری و افزایش فعالیت عصبی، بر عملکرد مثانه تأثیر میگذارد. مصرف بیش از حد چای سبز (بیش از 4.5 میلیگرم کافئین به ازای هر کیلوگرم وزن بدن در روز) میتواند باعث افزایش زودهنگام و دفعات ادرار شود.
توجه داشته باشید که دوزهای پایین چای سبز ممکن است مفید و حتی در کاهش برخی بیماریهای ادراری موثر باشد، اما مصرف بیش از حد آن باعث مشکلات ادراری و افزایش دفعات ادرار میشود.
باعث ناباروری در مردان میشود
یکی دیگر از عوارض مصرف زیاد چای سبز، تأثیر منفی بر باروری مردان است. پلیفنولهای موجود در چای سبز خواص درمانی دارند، اما در دوزهای بالا ممکن است باعث کاهش توانایی تولیدمثل شوند.
مطالعات نشان دادهاند که حتی مصرف 10 میلیگرم چای سبز میتواند تولیدمثل در مگس سرکه را کاهش دهد. در آزمایشهای حیوانی، عصاره برگ چای سبز به مدت 26 روز به موشهای نر آلبینو داده شد و پس از این مدت، تعداد و تحرک اسپرم و سطح تستوسترون در آنها کاهش یافت.
این یافتهها نشان میدهد که مصرف بیش از حد چای سبز و کافئین ممکن است به DNA اسپرم آسیب وارد کرده و عملکرد سیستم تولیدمثل مردان را مختل کند.
باعث ایجاد لکه روی دندانها میشود
نوشیدن چای سبز بعد از درمان بلیچینگ (سفید کردن) دندان باعث لکه شدن دندانها میشود. اگرچه هیچ تحقیقی وجود ندارد که مستقیماً مصرف چای سبز را با دندانهای لکه دار مرتبط کند.
میخوای از خواص طبیعی چای سبز بهرهمند بشی بدون نگرانی از کیفیت و تازگی؟ همین حالا چای سبز اصل و مرغوب عطارخانه اکسیر رو سفارش بده و از طعم دلپذیر و سلامتبخش اون لذت ببر! فرصت رو از دست نده و خریدت رو امن و مطمئن انجام بده. 🌱
چه مقدار چای سبز باید در روز بنوشید؟
بهتر است مصرف چای سبز خود را به ۲ تا ۳ فنجان در روز محدود کنید. همچنین، از 200 تا 300 میلیگرم در هر میلیلیتر کافئین تجاوز نکنید.
اگر چای سبز بدون کافئین مصرف میکنید، باز هم به دوز استاندارد 2-3 فنجان چای سبز در روز پایبند باشید. مطالعات نشان میدهد که 338 میلی گرم EGCG ( آنتیاکسیدان موجود در چای سبز) در روز میتواند برای اکثر بزرگسالان بیخطر باشد.
توجه: برای اینکه بدانید چه مقدار کافئین چای سبز یا EGCG در هر فنجان مصرف میکنید، به برچسب تغذیه آن توجه کنید.
چه کسانی نبایند چای سبز بنوشند؟
از نوشیدن چای سبز خودداری کنید اگر:
- باردار هستید.
- تحت درمان با وارفارین هستید (یا هر داروی دیگری مصرف میکنید).
- مشکلات مثانه دارید و یا مبتلا به سرطان مثانه هستید.
- مشکلات گوارشی دارید.
- قصد دارید تا یک ساعت دیگر بخوابید.
آن چه از مقاله عوارض مصرف زیاد چای سبز آموختیم:
چای سبز فواید زیادی برای سلامتی دارد و میتواند موجب کاهش وزن و کاهش خطر ابتلا به سرطان و بیماریهای قلبی عروقی شود. با این حال مانند هر ماده غذایی دیگر، در مصرف چای سبز نباید زیادهروی کنید. به عنوان مثال یکی از عوارض مصرف زیاد چای سبز برای زنان، کاهش توده استخوانی بدن است. همچنین اگر جزو افرادی هستید که تحت درمان بوده و دارو مصرف میکنند، در مصرف چای سبز دقت کنید تا از عوارض مصرف زیاد چای سبز در امان بمانید. از جمله عوارض مصرف زیاد چای سبز میتوان به ناباروری، تکرر ادرار، سوزش معده و اضطراب و بی خوابی اشاره کرد که دراین مقاله به طور مفصل به آن پرداخیتم.
