کلمه اسطوخودوس از ریشه لاتین “lavare” گرفته شده است که در لغت به معنای “شستن” است. اولین استفاده ثبت شده از اسطوخودوس به مصر باستان باز میگردد. در آنجا روغن اسطوخودوس در فرآیند مومیایی کردن نقش داشت.
در زمانهای بعد، اسطوخودوس در چندین منطقه از جمله ایران باستان، یونان و روم به عنوان یک ماده خوشبوکننده در حمام تبدیل شد. این فرهنگها معتقد بودند که اسطوخودوس به پاکسازی بدن و ذهن کمک می کند.
اسطوخودوس چیست؟
اسطوخودوس گیاهی با گلهای بنفش خوشرنگ است که رایحهای آرام بخش دارد. این گیاه بسیار مفید به شکلهای مختلف مصرف میشود. میتوانید جوانه اسطوخودوس را به غذاها اضافه کنید یا آنها را در چای دم کنید. حتی می توانید آنها را خشک کنید و برای خوشبو کردن ملحفهها، لباسها و کفشهای خود، مقداری از این گیاه خوشبو را در کنارشان قرار دهید تا خوشبو شوند.
اسطوخودوس معمولاً در رایحه درمانی استفاده میشود. برای بهرهمندی از مزایای بوی آرام بخش آن، میتوانید یک بطری روغن اسطوخودوس را مقابل بینی خود نگه دارید و عطر آن را استنشاق کنید.
طبع اسطوخودوس چیست؟
اسطوخودوس گیاهی با طبع گرم و خشک است، بنابراین باید به اندازه از آن مصرف کنید. مصرف بیش از اندازه آن موجب خشکی پوست میشود. خواص اسطوخودوس برای کاهش وزن ، بهبود دیابت و فشار خون موثر است.
خواص اسطوخودوس
1.کاهش وزن
- به عنوان مثال، روغنهای گیاهی مانند اسطوخودوس میتوانند باعث خواب بهتر و تسکین بیخوابی شوند. زمانی که به اندازه کافی بخوابید، به احتمال زیاد روز پرباری خواهید داشت. از آنجایی که مطالعات نشان میدهد کم خوابی با افزایش وزن مرتبط است، برای هرکسی که میخواهد وزن کم کند، داشتن یک خواب خوب در شب بسیار مهم است.
2.خواب راحت و کاهش وزن
- هنگامی که مغز شما خسته است، احتمال بیشتری دارد که وعده های بزرگ تری بخورید. همچنین ممکن است احساس خستگی بیش از حد برای ورزش کنید. شما همچنین احتمال بیشتری برای خوردن غذاهای ناسالم دارید. اسطوخودوس که بیشتر به خاطر مزایای آرامشبخشی شناخته شده است، میتواند به تثبیت اشتهای شما، کاهش استرس و کمک به ایجاد عادات مثبت جدید مراقبت از خود کمک کند.
برای کمک به خواب، یک بطری روغن اسطوخودوس را در کنار تخت خود نگه دارید و بوی اسطوخودوس را هنگام خواب استشمام کنید. این کار سیستم عصبی شما را آرام میکند و بدن شما را برای خواب آماده می کند.
تسکین اعصاب
از جمله خواص اسطوخودوس کمک به آرامش روحی و روانی است. اسطوخودوس به چند روش موجب آرامش اعصاب و کاهش تنشهای روحی میشود:
کاهش اظطراب
اسطوخودوس به افراد مبتلا به اضطراب کمک میکند. مطالعات دیگر نتایج مشابهی یافته اند.مطالعات نشان میدهد افراد مبتلا به اختلالات اضطرابی که کپسولهای روغن اسطوخودوس 160 میلیگرمی مصرف کردند، کاهش قابل توجهی در اضطراب داشتند.
مطالعه دیگری در سال 2010، قرصهای اسطوخودوس را با داروی ضد اضطراب لورازپام مقایسه کرد و به این نتیجه رسید که اثرات اسطوخودوس با داروهای تجویزی قابل مقایسه است.از مهمترین خواص اسطوخودوس کاهش استرس و فشارهای روحی است.
کمک به درمان افسردگی
اگرچه تحقیقات در مورد تأثیرات خواص اسطوخودوس بر افسردگی به اندازه مطالعات مربوط به اضطراب گسترده نیست، اما یافتههای اولیه بسیار امیدوارکننده هستند. یک پژوهش کوچک در سال ۲۰۱۶ نشان داد که رایحهدرمانی با این گیاه میتواند به کاهش استرس، اضطراب و حتی پیشگیری از افسردگی پس از زایمان در زنان کمک کند.
مطالعه دیگری در سال ۲۰۱۵ بر روی بیماران تحت همودیالیز نیز به نتایج جالبی دست یافت. در این تحقیق، افرادی که به مدت یک ساعت در حین دیالیز، عطر این گیاه را استنشاق کردند، در مقایسه با گروه کنترل، سطح استرس و افسردگی کمتری را گزارش نمودند. این یافتهها، نقش مکمل خواص اسطوخودوس را در مدیریت علائم روانی پررنگ میکند.
علاوه بر استنشاق، مصرف خوراکی این گیاه نیز میتواند مفید باشد. بر اساس مطالعهای در سال ۲۰۲۰، افراد مسنی که به مدت دو هفته و روزی دو بار چای تهیه شده از این گیاه را مصرف کردند، کاهش قابل توجهی در سطح اضطراب و افسردگی خود تجربه کردند. این پژوهش، بعد جدیدی از خواص اسطوخودوس را برای سلامت روان نشان میدهد.
مبارزه با شوره سر
آیا با مشکل شوره سر و پوستهپوسته شدن پوست سر مواجه هستید؟ به گفته دکتر فرانسیسکا فوسکو، متخصص پوست در نیویورک، بهرهگیری از خواص اسطوخودوس میتواند یک راهکار طبیعی و مؤثر برای بهبود سلامت پوست سر و کاهش این عارضه باشد.
برای استفاده از این روش درمانی، میتوانید دستورالعمل زیر را دنبال کنید: پس از مرطوب کردن موها با آب گرم و خشک کردن آنها با حوله، ۱۵ قطره از اسانس این گیاه را با دو قاشق غذاخوری روغن حامل مانند روغن زیتون یا بادام ترکیب کنید. مخلوط بهدستآمده را برای حدود ۱۰ ثانیه در مایکروویو حرارت دهید تا گرم شود.
سپس این مخلوط روغنی را با تاکید بر نواحی آسیبدیده، به آرامی بر روی پوست سر خود ماساژ دهید و یک کلاه حمام روی سر قرار دهید. پس از گذشت یک ساعت، موهای خود را به طور کامل با شامپو بشویید. برای دستیابی به بهترین نتیجه و بهرهمندی کامل از خواص اسطوخودوس، ممکن است نیاز باشد این درمان را به طور منظم تکرار کنید.
این روش ساده، گواهی بر تواناییهای multifaceted خواص اسطوخودوس است که علاوه بر آرامشبخشی، میتواند برای سلامت و زیبایی نیز مفید باشد.
درمان ریزش مو
استفاده موضعی از روغن اسطوخودوس به درمان بیماری به نام آلوپسی آراتا کمک میکند که باعث میشود موهای فرد به صورت تکه تکه ریزش کند.
بر اساس یک مطالعه قدیمیتر در سال 1998 که بر روی 86 فرد مبتلا به آلوپسی آرهآتا انجام شد، 44 درصد پس از ماساژ ترکیب اسانس آویشن، رزماری، اسطوخودوس و چوب سدر در مخلوطی از روغنهای حامل در پوست سر خود به مدت هفت ماه، رشد مو را بهبود بخشیدند. یک مطالعه حیوانی در سال 2021 همچنین نشان داد که روغن اسطوخودوس با موفقیت رشد مو را در یک بازه زمانی 28 روزه تحریک میکند.
درمان آکنه
در مقایسه با درمانهای تهاجمیتر، روغن اسطوخودوس به دلیل توانایی آن در کشتن باکتریها، میتواند راهی ملایم برای درمان آکنه باشد. در یک مطالعه در سال 2013، ترکیبی از روغن اسطوخودوس و عصاره آلوئه به طور موثری از رشد یک سویه باکتریایی که باعث آکنه میشود، جلوگیری کرد.
درمان سوختگی
اسطوخودوس مدتهاست که به عنوان یک درمان سنتی برای سوختگی استفاده میشود. طبق یک مطالعه در سال 2009، فعالیت ضد میکروبی این گیاه به جلوگیری از عفونت بعد از سوختگی نیز کمک میکند.
التیام زخم
قدرت تسکیندهنده اسطوخودوس به ترمیم پوست زخم کمک میکند. بررسی 20 مطالعه نشان داد که روغن اسطوخودوس سرعت بهبود زخم را افزایش میدهد، رشد کلاژن و روند بازسازی بافت پوست را تقویت میکند.
درمان سرماخوردگی
یکی از روشهای مؤثر خودمراقبتی، استفاده از روغنهای ضروری به عنوان مالش موضعی یا رایحهدرمانی است. این روغنهای معطر میتوانند به کاهش علائم آنفولانزا کمک کنند، به خصوص با پاک کردن مجرای بینی و کاهش سردرد.
برخی از روغنها مانند اسطوخودوس حتی ممکن است فواید ضد ویروسی برای کمک به درمان عفونتها و کاهش تب داشته باشند. سعی کنید اسطوخودوس را با استنشاق بخار یا رقیق شده استنشاق کنید و در حمام گرم قرار دهید تا ببینید آیا میتواند به سرفه شما کمک کند یا خیر.
کنترل فشار خون
اسطوخودوس یکی از محبوب ترین اسانسها برای افزایش آرامش و کاهش استرس و اضطراب است.
این امر به عملکرد قلب و فشار خون کمک بسیاری میکند. دانشمندان بر اساس یک مطالعه در سال 2006 و یک مطالعه در سال 2012 دریافتند که ترکیبی از روغنها، از جمله اسطوخودوس، میتواند فشار خون بالا را در شرکتکنندگانی که آن را استنشاق کردهاند، کاهش دهد.
بهبود دیابت
اسانس اسطوخودوس کاربردهای متعددی در طب سنتی شرقی و غربی دارد و طبق تحقیقات منتشر شده در سال 2013، به تسکین علائم دیابت کمک میکند.
محققان دریافتند که در آزمایشهای حیوانی، اسانس اسطوخودوس به تعادل سطوح بالای قند خون و محافظت در برابر استرس اکسیداتیو کمک میکند، که باعث ایجاد عوارض در افراد مبتلا به دیابت میشود.
دیابت یک بیماری پیچیده است که ممکن است به آروماتراپی یا رایحه درمانی، که عمل استفاده از روغنهای گیاهی به عنوان درمان است، پاسخ دهد.
با این حال، ممکن است برای همه مفید نباشد یا ایمن نباشد. استنشاق و مالیدن به پوست دو روش اصلی استفاده از روغنهای گیاهی هستند. گیرندههای بینی و مویرگهای ریه ذرات بسیاری از اسانسها را میگیرند و به جریان خون میبرند.
درمان یبوست
تحقیقات اولیه نشان میدهد که ماساژ ترکیبی از روغن اسطوخودوس، لیمو، رزماری و سرو، روی معده علائم یبوست را بهبود میبخشد.
سردرد و میگرن
اگر از سردرد و میگرن رنج میبرید، یکی از بهترین راهکارهای طبیعی، بهرهگیری از خواص اسطوخودوس است. رایحه آرامشبخش این گیاه دارویی میتواند به کاهش تنش و تسکین درد کمک شایانی کند.
شواهد علمی نیز این موضوع را تایید میکنند. در یک پژوهش که در سال ۲۰۱۶ انجام شد، افرادی که به مدت سه ماه از روغن اسطوخودوس استفاده کردند، کاهش قابل توجهی در دفعات و شدت حملات میگرنی خود گزارش دادند.
مطالعه دیگری در سال ۲۰۱۲ نیز به نتایج مشابهی دست یافت. در این تحقیق، ۴۷ فرد مبتلا به میگرن، تنها با استنشاق اسانس این گیاه به مدت ۱۵ دقیقه، بهبود محسوسی را در وضعیت خود تجربه کردند. این پژوهش، اثربخشی سریع خواص اسطوخودوس را حتی از طریق استنشاق ثابت کرد.
درمان بیخوابی
یکی از شناختهشدهترین خواص اسطوخودوس، توانایی آن در مبارزه با بیخوابی و ایجاد آرامش برای یک خواب عمیق است. در گذشته، افراد برای بهبود کیفیت خواب، بالشهای خود را با گلهای این گیاه پر میکردند تا از اثرات آرامبخش آن بهرهمند شوند.
علم مدرن نیز بر این باور دیرینه مهر تایید زده است. یک فراتحلیل از ۱۵ مطالعه در سال ۲۰۱۴ نشان داد که استنشاق رایحه درمانی با روغنهای ضروری مانند اسطوخودوس، میتواند تأثیرات مثبتی بر افرادی که از اختلالات خواب خفیف رنج میبرند، بگذارد.
تحقیقات بیشتر، فواید این گیاه را تأیید میکنند. برای مثال، مطالعهای در سال ۲۰۱۵ گزارش داد شرکتکنندگانی که از رایحه این گیاه استفاده کرده بودند، پس از بیدار شدن، احساس شادابی و انرژی بیشتری داشتند. علاوه بر این، پژوهشی در سال ۲۰۱۰ نشان داد که حتی مصرف خوراکی مکملهای حاوی روغن اسطوخودوس میتواند به افزایش مدت زمان خواب در افراد مبتلا به اضطراب کمک کند و این موضوع، جنبه دیگری از خواص اسطوخودوس را آشکار میسازد.
جلوگیری از نفخ
نفخ و گوارش ضعیف میتواند نتیجه رشد بیش از حد باکتری های بد باشد. دکتر کریستین گربستادت، متخصص تغذیه میگوید: پلی فنولها (نوعی از آنتی اکسیدانها) که در اسطوخودوس وجود دارد میتوانند مقدار باکتریهای بد موجود در روده را کاهش دهند.
برای بهره بردن از این خاصیت تنها کافیست مقداری اسطوخودوس خرد شده را داخل ماست بریزید و میل کنید.
آرام کننده خارش پوست
پشهها ولتان نمیکنند؟ میتوانید خارش حاصل از گزش پشهها را با اسانس روغن اسطوخودوس آرام کنید. دکتر نایلا مالیک، متخصص پوست در تگزاس می گوید: اسطوخودوس یک ضد التهاب طبیعی است، پس به کاهش خارش، تورم و قرمزی کمک میکند.
دو قطره از آن را روی محلی که مشکل دارد بریزید اجازه دهید 15 دقیقه بماند (اگر بیشتر تحریک شد دست نگه دارید). تا 24 ساعت آینده هر 6 تا 8 ساعت استفاده کنید.
خواص اسطوخودوس برای بانوان
دردهای قاعدگی را تسکین میدهد
گرفتگی در قسمت پایین شکم قبل یا در طول دوره قاعدگی یک مشکل رایج در بین زنان است. اسطوخودوس به رفع این احساس ناراحتی کمک میکند.
به طور خاص، یک مطالعه روی 200 زن جوان در ایران نشان داد که استشمام اسطوخودوس به مدت 30 دقیقه در روز در 3 روز اول چرخه قاعدگی در مقایسه با گروه کنترل، پس از 2 ماه به میزان قابل توجهی کمتر دردناک است.
تحقیقات دیگر نشان می دهد که ماساژ با اسانس اسطوخودوس نیز به دردهای قاعدگی کمک میکند.
خواص اسطوخودوس برای آقایان
درمان اختلال نعوظ
اختلال نعوظ (ED) میتواند برای بسیاری از مردان یک تجربه ناامید کننده باشد. مردانی که از این بیماری رایج رنج میبرند به طور طبیعی به دنبال گزینههای درمانی هستند که بدون داشتن عوارض، عملکرد جنسی آنها را بهبود ببخشد.
رایحه درمانی با اسطوخودوس یک راه ساده برای آرامش، تقویت خلق و خو و کاهش اضطراب و افسردگی است که میتواند در تقویت میل جنسی و افزایش نعوظ مفید باشد. همچنین یک مطالعه نشان داد که رایحه اسطوخودوس، جریان خون آلت تناسلی را تا 40% افزایش میدهد.
نحوه تهیه و مصرف دمنوش اسطوخودوس
چای و عصاره اسطوخودوس به بهبود خواب، سلامت پوست، تقویت خلق و خو و تسکین اضطراب کمک میکند. نوشیدن چای اسطوخودوس میتواند آرامبخش و راهی عالی برای آرامشدن باشد.
میتوانید خودتان آن را با دم کردن 1 قاشق غذاخوری جوانه اسطوخودوس خشک در 2 فنجان آب درست کنید. میتوانید اسطوخودوس را در یک شیرینکننده مایع مانند عسل یل شیره بخوابانید و طعم و عطر آن را بگیرد.
مضرات اسطوخودوس چیست؟
استفاده از اسطوخودوس به عنوان روغن به حساسیت پوست شما بستگی دارد. برخی از افراد پس از استفاده از روغن اسطوخودوس، واکنش آلرژیک را روی پوست تجربه میکنند. همیشه از روغن حامل استفاده کنید و قبل از استفاده از اسطوخودوس روی پوست خود یک تست پچ انجام دهید.
تحقیقات بیشتری برای تعیین ایمنی اسطوخودوس در افرادی که باردار یا شیرده هستند مورد نیاز است. اگر این شرایط برای شما صدق میکند، قبل از شروع هر گونه درمان با اسطوخودوس با پزشک خود صحبت کنید.
هنگام خرید اسانس اسطوخودوس، ببینید آیا میتوانید در مورد فرمول شیمیایی آن بپرسید. ترکیب اسانسها بسته به عوامل زیادی (مانند زمان برداشت) میتواند متفاوت باشد. همچنین برخی از روغنها را با مواد شیمیایی مصنوعی ترکیب میکنند.
چه افرادی مجاز به مصرف اسوخودوس نیستند؟
پسران قبل از بلوغ، بهتر است از روغن اسطوخودوس استفاده نکنند زیرا بر روی ترشح هورمونهای مردانه اثر منفی میگذارد. به عنوان مثال موجب بزرگ شدن سینه خواهد شد.
همچنین زنان باردار و شیرده نباید از اسطوخودوس به صورت قرص یا روغن یا در غذای خود استفاده کنند. کسانی که به هر دلیلی از دارو استفاده میکنند باید درباره مصرف اسطوخودوس به شیوههای مختلف، با پزشک خود مشورت کنند؛ به ویژه افراد دیابتی و کسانی که داروهای ضداسترس و ضدافسردگی مصرف میکنند.
آنچه از مقاله خواص اسطوخودوس آموختیم:
بسیاری از مردم از عطر دلپذیر و آرام بخش اسطوخودوس لذت می برند. اما مطالعات متعدد نشان داده اند که این گیاه بنفش فقط یک عطر نیست، بلکه میتواند برای درمان علائم بیماری های مختلف استفاده شود. از جمله خواص اسطوخودوس میتوان به کاهش استرس و افزایش آرامش روحی، بهبود خواب و بیخوابی، التیام زخمها، بهبود انواع سردرد و میگرن، کاهش دردهای قاعدگی و درمان اختلال نعوظ اشاره کرد. همچنین اگر به دنبال کاهش وزن هستید، اسطوخودوس یک گیاه موثر در چربیسوزی و لاغری است. دمنوش اسطوخودوس، رایحه درمانی با گل و روغن این گیاه معطر و استفاده از قرص اسطوخودوس از روشهای استفاده از این گیاه بسیار مفید است.
